ADVERTISEMENT
  • English
  • Business News
Saturday, October 24, 2026
Leadership Hausa
Read English News
  • Gida
  • LabaraiZafi
    • Kananan Labarai
    • Daga Kasar Sin
    • Dausayin Musulunci
    • Tambarin Dimokuradiyya
    • Manyan Labarai
    • Ado Da Kwalliya
    • Bakon Marubuci
  • Wasanni
  • Siyasa
  • Labaran Kasuwanci
  • Daga Birnin Sin
  • Nishadi
  • Ra’ayi Riga
  • Taskira
  • Al’ajabi
  • Al’adu
No Result
View All Result
  • Gida
  • LabaraiZafi
    • Kananan Labarai
    • Daga Kasar Sin
    • Dausayin Musulunci
    • Tambarin Dimokuradiyya
    • Manyan Labarai
    • Ado Da Kwalliya
    • Bakon Marubuci
  • Wasanni
  • Siyasa
  • Labaran Kasuwanci
  • Daga Birnin Sin
  • Nishadi
  • Ra’ayi Riga
  • Taskira
  • Al’ajabi
  • Al’adu
No Result
View All Result
Leadership Hausa
No Result
View All Result

Talauci Ya Sake Karuwa Da Kashi 63 Duk Da Sauye-sauyen Tattalin Arzikin Da Gwamnati Ta Yi – IMF

by Sani Anwar
4 months ago
Talauci

Asusun ba da lamuni na duniya (IMF), ya bayyana cewa; duk da sauye-sauyen tattalin arziki da gwamnatin Nijeriya ta yi cikin shekara uku da suka gabata, fatara da karancin abinci sun kara karuwa a fadin kasar, inda kashi 63 cikin 100 na ‘yan Nijeriya ke fama da talauci a halin yanzu.

Asusun ba da lamuni na duniya (IMF), a cikin wani rahotonsa na 2026, na shawarwari kan Nijeriya da aka fitar a ranar Talata, ya ce; kimanin ‘yan Nijeriya miliyan 27 ne suka fuskanci matsalar karancin abinci a karshen shekarar 2025, duk da cewa; kasar ta samu karin tattalin arziki mai karfi da inganta asusun ajiyar waje da kuma sabunta kwarin gwiwar masu zuba jari.

A cewar asusun, gyare-gyaren da suka hada da kawar da tallafin man fetur, sassaucin ra’ayi na musayar kudi, tsauraran manufofin kudi da kuma kawo karshen gibin kudaden shiga, sun karfafa kwanciyar hankali a fannin tattalin arziki da kuma inganta karfin tattalin arzikin.

ADVERTISEMENT

“Karfafa wadannan gyare-gyare a cikin shekaru ukun da suka gabata, ya samar da ingantattun sakamako na tattalin arziki da kuma karfafa karfin gwiwa. Duk da haka, ‘yan Nijeriya da dama na ci gaba da shan wahala matuka,” in ji IMF.

Rahoton ya yi nuni da cewa, yayin da tattalin arzikin Nijeriya ya karu da kashi hudu cikin 100 a shekarar 2025, sannan kuma ana hasashen zai tashi kadan zuwa kashi 4.1 cikin 100 a shekarar 2026, hauhawar farashin man fetur da abinci da taki a duniya na kara tabarbarewar hauhawar farashin kayayyaki da kuma kara wahalhalu a tsakanin ‘yan kasar.

LABARAI MASU NASABA

Shekaru 6 Bayan Zanga-zangar #EndSARS: Abubuwa 8 Da Suka Girgiza Nijeriya

Bankin Duniya Da IMF Sun Yi Gargaɗi Kan Barazanar AI Na Rasa Ayyukan Yi A Nijeriya

Habakar hauhawar farashin kayayyaki da ta yi kasa sama da shekara guda, ta haura zuwa kashi 15.4 cikin dari a cikin Maris din 2026, biyo bayan hauhawar farashin abinci da man fetur na duniya.

IMF ta yi gargadin cewa, yanayin duniya a halin yanzu, musamman yakin da ake yi a Gabas ta Tsakiya, na haifar da sabon hadari ga hasashen tattalin arzikin Nijeriya ta hanyar tsadar sufuri, abinci da makamashi.

Duk da haka, ta amince da ci gaba a cikin asusun ajiyar waje na Nijeriya, yana nuna cewa; babban asusun ajiyar kudi na duniya, ya tashi daga dala biliyan 40 a karshen 2024 zuwa dala biliyan 46 a 2025, yayin da asusun ajiyar kudi na duniya ya karu daga dala biliyan 23 zuwa dala biliyan 35 a lokaci guda.

Asusun ya kuma bayyana cewa, naira ta kara daraja da kashi 10 cikin 100, duk shekara idan aka kwatanta da dalar Amurka a watan Maris na 2026.

Duk da wadannan nasarorin da aka samu, IMF ta nuna damuwarta kan matsayin kasafin kudin Nijeriya, inda ta yi nuni da cewa; gibin gwamnati ya karu da kashi 4.4 a shekarar 2025 daga kashi 2.4 cikin 100 a shekarar 2024.

Ta kara da cewa, kudaden shigar da ake samu daga man fetir, bai yi kasa a gwiwa ba wajen hasashen kasafin kudin, yayin da kudaden ruwa na gwamnati ya cinye kashi 53 na kudaden shiga na tarayya a shekarar 2025, sama da kashi 41 cikin 100 na bara.

Rahoton ya kara nuna damuwa game da kashe kudaden da ba a cikin kasafin kudi suke ba, inda ya bukaci hukumomi da su karfafa gaskiya, rikon amana da tsarin gudanar da hada-hadar kudi.

“’Yan Nijeriya da dama na ci gaba da wahala, inda talauci da karancin abinci zai iya ta’azzara rayuwarsu,” in ji Hukumar ta IMF bayan kammala shawarwari da hukumomin Nijeriya.

Asusun ya kuma bukaci gwamnatin tarayya, ta ci gaba da kasancewa tsaka-tsaki kan kasafin kudi na shekarar 2026, tare da kare fifiko da ciyar da al’umma gaba.

Ta kuma shawarci gwamnati, da ta kara inganta shirye-shiryen musayar kudi da za ta taimaka wa ‘yan Nijeriya, musamman masu rauni.

A cewar rahoton, a halin yanzu gidaje miliyan 9.2 ne kawai suka shiga cikin tsarin musayar kudade na gwamnati a kan magidanta miliyan 15, wadanda suka ci gajiyar tallafin, sun samu akalla naira 25,000, tun daga shekarar 2023.

IMF ta kuma yi kira ga Babban Bankin Nijeriya (CBN), da ya ci gaba da tsare-tsaren hada-hadar kudi, har sai an shawo kan hauhawar farashin kayayyaki da kuma hasashen hauhawar farashin kayayyakin.

Asusun ya kuma yaba wa babban bankin, bisa ci gaban da aka samu wajen nusar da hauhawar farashin kayayyaki da kuma kiyaye tsarin canji.

A bangaren hada-hadar kudi kuwa, IMF ya bayyana cewa; bankuna 33 a cikin 37 na Nijeriya, sun cika sharuddan sake fasalin kudi a wa’adin watan Maris na 2026, yayin da har yanzu bankuna hudu ke ci gaba da tafiyar da harkokin shari’a.

Duk da haka, ta yi gargadin cewa; bashin da ba a biya ba, ya karu da kashi takwas a cikin rubu’in 2025.

Asusun na IMF, ya kuma bukaci hukumomin Nijeriya da su hanzarta yin gyare-gyare a fannin wutar lantarki, samar da ababen more rayuwa, noma da kuma bunkasar jarin Dan’adam, domin samar da ci gaban da zai habaka tattalin arziki.

Kazalika, ya jaddada cewa; rashin tsaro ya kasance wata babbar barazana ga zuba jari, noma da kuma hako mai a fadin kasar.

Rahoton ya kara da cewa, zaben shugaban kasar Nijeriya da aka shirya gudanarwa a watan Janairun shekarar 2027, zai iya haifar da karin kasada a kasafin kudi, idan aka samu raguwar garambawul ko kuma matsin tattalin arziki ya karu gabanin zaben.

Talauci
Sani Anwar
+ postsBio
  • Sani Anwar
    https://hausa.leadership.ng/author/sani-anwar/
    MDPCO Ta Soki Ƙaddamar Da Yaƙin Neman Zaɓen Tinubu A Kaduna
  • Sani Anwar
    https://hausa.leadership.ng/author/sani-anwar/
    Shirin Sulhu Tsakanin Kwankwaso Da Abba: Ina Aka Dosa?
  • Sani Anwar
    https://hausa.leadership.ng/author/sani-anwar/
    Ko Kun San Amfanin Kwanciya Da Bangaren Hagu?
  • Sani Anwar
    https://hausa.leadership.ng/author/sani-anwar/
    2027:Mata Shida Da Ke Takarar Neman Shugabancin Nijeriya

MASU ALAKA

Shekaru 6 Bayan Zanga-zangar #EndSARS: Abubuwa 8 Da Suka Girgiza Nijeriya
Rahotonni

Shekaru 6 Bayan Zanga-zangar #EndSARS: Abubuwa 8 Da Suka Girgiza Nijeriya

October 20, 2026
Bankin Duniya Da IMF Sun Yi Gargaɗi Kan Barazanar AI Na Rasa Ayyukan Yi A Nijeriya
Rahotonni

Bankin Duniya Da IMF Sun Yi Gargaɗi Kan Barazanar AI Na Rasa Ayyukan Yi A Nijeriya

October 13, 2026
Za A Ci ’Yan Siyasa Masu Kalaman Ɓatanci Tarar Miliyan 10 Da Ɗaurin Watanni 12 — INEC
Rahotonni

Jam’iyyu Da Ƴan Takara Sun Yi Wa INEC Bore Kan Cire Sunayensu Daga Takara

October 12, 2026
Next Post
Cututtukan Da Aka Fi Fama Da Su Lokacin Damina Da Yadda Za A Kauce Musu (1)

Cututtukan Da Aka Fi Fama Da Su Lokacin Damina Da Yadda Za A Kauce Musu (1)

LABARAI MASU NASABA

MDPCO Ta Soki Ƙaddamar Da Yaƙin Neman Zaɓen Tinubu A Kaduna

MDPCO Ta Soki Ƙaddamar Da Yaƙin Neman Zaɓen Tinubu A Kaduna

October 24, 2026
Zaɓen 2027 Ba Kamar Na 2023 Ba Ne, Wannan Karon Ƙuri’un Kaduna Na Tinubu Ne — Gwamna Uba Sani

Zaɓen 2027 Ba Kamar Na 2023 Ba Ne, Wannan Karon Ƙuri’un Kaduna Na Tinubu Ne — Gwamna Uba Sani

October 24, 2026
Ambaliyar Ruwa Ta Yi Sanadin Mutuwar Mutane 245, Ta Raba 214,997 Da Muhallansu A 2026 – NEMA

Ambaliyar Ruwa Ta Yi Sanadin Mutuwar Mutane 245, Ta Raba 214,997 Da Muhallansu A 2026 – NEMA

October 24, 2026
Babban Jami’in Diflomasiyya Na Kasar Sin Ya Gana Da Takwaransa Na Jamhuriyyar Congo

Babban Jami’in Diflomasiyya Na Kasar Sin Ya Gana Da Takwaransa Na Jamhuriyyar Congo

October 23, 2026
Gwamnatin Kano Ta Rufe Asibitocin Kuɗi 35

2027: Tinubu Zai Samu Ƙuri’u Masu Yawa A Kano – Gwamna Yusuf

October 23, 2026
Mutane 7 Sun Rasu, 11 Sun Jikkata A Hatsarin Mota A Gombe

Mutane 7 Sun Rasu, 11 Sun Jikkata A Hatsarin Mota A Gombe

October 23, 2026
Xi Jinping Ya Umarci Yin Bakin Kokari Wajen Ceto Mutanen Da Girgizar Kasa Mai Karfin Maki 7.0 Ta Rutsa Da Su A Xizang

Xi Jinping Ya Umarci Yin Bakin Kokari Wajen Ceto Mutanen Da Girgizar Kasa Mai Karfin Maki 7.0 Ta Rutsa Da Su A Xizang

October 23, 2026
Binciken CGTN: Daga Samar Da Tsare-tsare Zuwa Aiwatarwa Tsarin Jagorancin Duniya Na Bukatar Karin Dabaru Na Hakika

Binciken CGTN: Daga Samar Da Tsare-tsare Zuwa Aiwatarwa Tsarin Jagorancin Duniya Na Bukatar Karin Dabaru Na Hakika

October 23, 2026
NUJ Ta Gargadi ‘Yan Jarida Kan Yaɗa Rahotannin Da Ba Su Da Inganci Kan Cire Limami Kan Tallata Tinubu A Bauchi

NUJ Ta Gargadi ‘Yan Jarida Kan Yaɗa Rahotannin Da Ba Su Da Inganci Kan Cire Limami Kan Tallata Tinubu A Bauchi

October 23, 2026
Ma’aikatan Lafiya Sun Fara Shirin Tsunduma Yajin Aiki Kan Bashin Alawus Na Wata 19

Ma’aikatan Lafiya Sun Fara Shirin Tsunduma Yajin Aiki Kan Bashin Alawus Na Wata 19

October 23, 2026

© 2025 Leadership Media Group - All Right Reserved.

No Result
View All Result
  • Gida
  • Labarai
    • Manyan Labarai
    • Kananan Labarai
    • Masarautu
    • Bakon Marubuci
    • Dausayin Musulunci
    • Daga Kasar Sin
    • Nishadi
    • Noma Da Kiwo
    • Sana’a Sa’a
    • Tambarin Dimokuradiyya
    • Taskira
    • Daga Birnin Sin
    • Ado Da Kwalliya
  • Siyasa
  • Wasanni
  • Al’adu
  • Al’ajabi
  • Labaran Kasuwanci
  • Karanta cikin Turanci

© 2025 Leadership Media Group - All Right Reserved.